In Polder Vlassenbroek zijn onlangs drie nieuwe stuwen gebouwd langs de Reigersweg in Buggenhout. Deze ingreep maakt deel uit van het pilootproject Stuwviewer met impact, een samenwerking tussen Boerennatuur Vlaanderen, de Bodemkundige Dienst van België en de KU Leuven, met steun van VLAIO. Het doel: landbouwers weerbaarder maken tegen de steeds extremere weersomstandigheden en vooral het probleem van lage grondwaterstanden tijdens droge zomerperiodes aanpakken.
Meten is weten
Om de impact van de stuwen goed in kaart te brengen, werden rondom de locatie meetinstrumenten geplaatst: 4 peillatten, 9 grondwaterpeilbuizen, 4 sensoren voor het waterpeil in de gracht en 3 bodemvochtsensoren. De Bodemkundige Dienst verzamelt de gegevens, terwijl KU Leuven-onderzoeker Lise Pipers ze analyseert voor vier pilootgebieden. Zo wordt nagegaan wat de invloed is van de stuwen op zowel de grondwaterstand als de opbrengst van landbouwgewassen.
De landbouwers aan het woord
Landbouwer Erik Verstappen werkt enthousiast mee:
“Dit jaar lijkt droogtebestrijding misschien overbodig, maar droge seizoenen zullen zeker terugkomen. Dan zijn deze stuwen een grote meerwaarde. Ze helpen het water langer vasthouden, zonder dat er risico is op wateroverlast, want de stuwopeningen zijn voldoende groot.”
Balans tussen droogte en wateroverlast
Voor de Polder Vlassenbroek is dit project ook een kans om het peilbeheer verder te verfijnen. Ontvanger-griffier Ward Vranken licht toe:
“Na enkele weken zonder neerslag vielen verschillende grachten in ons gebied droog. Dankzij de stuwen kan oppervlaktewater nu langer bijgehouden worden en infiltreren in de bodem. Zo blijven we tegelijk alert voor zowel droogtebestrijding als wateroverlast.”
Participatie en toekomst
De realisatie van de stuwen was het resultaat van een zorgvuldig participatief traject met infoavonden, terreinbezoeken en overleg met eigenaars en gebruikers van de omliggende percelen. Voorzitter Wim Debbaudt, dijkgraaf van Polder Vlassenbroek, benadrukt het belang van deze samenwerking:
“Voor ons is dit project nu al een succes. We hopen met deze ervaringen bij te dragen aan de ontwikkeling van een applicatie die ideale stuwlocaties kan bepalen. Als blijkt dat dit landbouwopbrengsten verhoogt, kunnen nog meer locaties voorbereid worden.”
Met dit pilootproject zet Polder Vlassenbroek een belangrijke stap richting slim en klimaatbestendig waterbeheer, waarbij landbouwers, onderzoekers en waterloopbeheerders de handen in elkaar slaan.
